Gluteus tendinopathie is de meest voorkomende tendinopathie aan de onderste extremiteit in de huisartsenpraktijk. Het komt vooral veel voor bij vrouwen van middelbare leeftijd en heeft invloed op de dagelijkse activiteiten, uitvoering van het werk en op de kwaliteit van leven. De klachten bij deze tendinopathie zijn laterale heuppijn en drukgevoeligheid op de trochanter. De sterkte van de klachten kan erg uiteenlopen. Vergeleken met gezonde mensen is er vaak een verminderde kracht van de bilaterale heupabductoren en zijn er veranderingen in spieractiviteit en kinematica. Ook psychische componenten lijken een rol te spelen bij deze klachten, net zoals dat al is vastgesteld bij tendinopathieën van de rotator cuff, elleboog en achillespees.
In deze studie bekijken de onderzoekers de fysieke en psychologische eigenschappen van de vrouwen met gluteale tendinopathie tussen subgroepen, geselecteerd op ernst van de pijn en de beperkingen.
Methode
Mensen met een diagnose van gluteus tendinopathie, die op MRI-scan was bevestigd, werden geïncludeerd. Ze hadden minstens een pijnscore van 4 op een schaal van 0 tot 10. De volgende metingen werden gedaan:
- Pijn en beperkingen: gemeten met de VISA-G (Fearon 2015), een zelfgerapporteerde vragenlijst met 8 items. Pijn werd daarnaast gemeten op een numerieke schaal van 0 tot 10.
- Catastroferen: gemeten op de Pain catastrophizing scale (PCS; Sullivan and Bishop, 1995).
- Eigen effectiviteit op de Pain self-efficacy questionnaire (Nicholas, 2007). Dit is een vragenlijst bestaand uit 10 items, waarin een aantal activiteiten worden nagevraagd, zoals huishouden, werk en het sociale leven.
- Mate van depressie op de Patient health questionnaire depression (Kroenke et al., 2001).
- Kwaliteit van leven op de EuroQoL (EQ-5D), waarbij de patiënten hun gezondheid scoren op vijf dimensies (mobiliteit, persoonlijke verzorging, gewoonlijke activiteiten, pijn en angst/depressie).
- Kracht van de heupabductoren, gemeten met een hand-held dynamometer.
Op basis van de VISA-G vragenlijst werden mensen ingedeeld in een groep met milde, matige of ernstige klachten.
Resultaten
De metingen werden afgenomen bij 204 mensen, met een gemiddelde leeftijd van 55 jaar (range 36-71 jaar). Ruim 80% van de deelnemers was vrouw. Het gemiddelde BMI was 27, 45 en 28% van de mensen had een BMI van meer dan 30. Op basis van de VISA-G scores werden 51 mensen ingedeeld in de groep met milde klachten, 103 in de matige en 49 in de ernstige. De mate van pijn was in de ernstige groep significant hoger dan in de andere twee groepen.
Op alle psychologische factoren werden significant verschillen tussen groepen gevonden. De mensen in de subgroep met ernstige klachten hadden een hogere mate van catastroferen en depressie dan de mensen in de milde en matige groep. Ook op zelfeffectiviteit en een kwaliteit van leven scoorde de ernstige groep significant slechter dan de mensen in de milde of matige groep.
De mensen in de groep ernstige klachten hadden daarnaast ook minder beweging (totale beweging en intensief bewegen) dan de andere groepen, maar dit verschil was alleen significant vergeleken met de milde groep. Ook voor de matige groep was het verschil met de milde groep significant.
De middelomvang en het BMI waren in de ernstige groep significant groter/hoger dan in de milde en matige groep. De kracht van de heupabductoren verschilde echter niet tussen de subgroepen.
Conclusie en opmerkingen
Mensen met ernstige gluteus tendinopathie hebben zowel fysiek als psychisch een ander profiel dan mensen met minder ernstige klachten. Zij hebben meer last van psychische klachten, een slechtere kwaliteit van leven, hoger BMI en grotere middelomtrek. Wat oorzaak en gevolg is, kan binnen deze cross-sectionele studie niet vastgesteld worden. Wel lijkt het erop dat bij mensen met ernstige pijn en beperkingen door gluteus tendinopathie de aanpak van psychische factoren belangrijk kan zijn om de uitkomsten van de behandeling te verbeteren en de hulpvraag te verkleinen.
