De voorste kruisband (VKB) is niet alleen belangrijk voor stabiele beweging van de knie, het lijkt ook een rol te spelen in de propriocepsis van de knie. Propriocepsis wordt meestal gemeten door de gewrichtpositie, of de drempel waarbij een passieve beweging wordt waargenomen. Ongeveer 1% van de VKB bestaat uit proprioceptieve receptoren. Na een blessure van de VKB komen vaak secundaire klachten voor. Een verklaring hiervoor zou kunnen zijn dat door verminderde propriocepsis een verstoord bewegingspatroon ontstaan, wat zou leiden tot deze vaak langdurige problemen. Onderzoeken op dit gebied laten echter tegenstrijdige resultaten zien. In deze review en meta-analyse zijn alle recente onderzoeken op dit gebied samengebracht en vergeleken.
Methode
Studies werden geïncludeerd wanneer ze propriocepsis onderzochten bij volwassenen na een VKB-aandoening, conservatief of operatief behandeld. Alle beschrijvende onderzoeken die hieraan voldeden werden meegenomen in de review en waar mogelijk geanalyseerd.
Resultaten
Zes onderzoeken voldeden aan de inclusiecriteria, met in totaal 191 patiënten. Van deze groep hadden 61 mensen instabiliteit door VKB letsel en 130 hadden een reconstructie ondergaan. Bij 4 studies hadden de patiënten een revalidatietraject afgrond, bij de andere 2 studies was dit niet het geval.
Alle studies waren van matige kwaliteit. In vijf studies werd het aangedane been vergeleken met het gezonde been. Hieruit bleek dat het onaangedane been een significant betere positiezin had dan het aangedane been, maar dit hoekverschil was maar 0,52°. In 4 studies waarin patiënten vergeleken werden met gezonde mensen werd ook gevonden dat de mensen met een aandoening aan de VKB een significant slechtere positiezin hadden, dit verschil was gemiddeld maar 0,35°. Mensen die een VKB-reconstructie hadden ondergaan hadden een significant positief verschil van 0,62° vergeleken met mensen die niet operatief waren behandeld.
Bij metingen van de drempel waarop passieve beweging werd waargenomen werd een verschil van 0,35° gevonden bij een gezonde controlegroep ten opzichte van de patiëntengroep.
Opmerkingen samenvatter
De hypothese dat propriocepsis is aangedaan bij mensen met VKB letsel kan op basis van deze meta-analyse niet verworpen worden aangezien er significante verschillen werden gevonden tussen het aangedane been en het onaangedane been (of vergeleken met een controlegroep van gezonde mensen). De verschillen waren echter kleiner dan 1°, dus er is hier geen sprake van klinische of functionele significante resultaten. Dit ondersteunt de gedachte dat vooral spieren, en niet ligamenten, zorgen voor de afferente informatie in het sensomotorische systeem.
